Ургамлын улаан данс дэлгэрэнгүй харах
Аймгийн нэр: Plantae - Цоргот ургамал - Vascular Plants - Сосудистых растение
Хүрээний нэр: Magnoliophyta - Цэцэгт ургамал - Flowering Plants - Цветковые растение
Ангийн нэр: Eudicots - Жинхэнэ хос талт үртэн - Eudicots - Настоящие двудольные
Багийн нэр: Ranunculales - Холтсонцэцэгтэн - Buttercup - Лютиковые
Овгийн нэр: Ranunculaceae - Холтсонцэцэгтэн - Buttercup family - Лютиковые
Төрлийн нэр: Aconitum - Хорс, Манчин
Зүйлийн нэр: Aconitum kuznezoffii - Кузнецовын хорс - Аконит кузнецова
Үндсэн шинж, монголоор: Иш (65) 80-150 см өндөр. Ургамал бүхэлдээ нүцгэн. Навчис хурц шүдлэг захтай шовгор дөрвөлжин 3-5 том салбанд сууриа хүртэл хуваагдсан, хатуувтар. Баг цэцэг өтгөн, ишний оройд байрлана. Цэцэг хөх ягаан. Балавчин хэлтэс их түнтгэр, 3-5 мм өргөн, үзүүртээ матигар нарийн годойтой. Хэтэвч эгц босоо. 7-8-р сард цэцэглэнэ.
Үндсэн шинж, англиар: Stem (65)80-150 cm tall. Whole plant completely glabrous. Leaves down to base dissected into 3-5 large and acute-dentate rhombic segments, dense, somewhat rigid. Inflorescence dense, terminal. Flowers purple-blue. Blade of nectar strongly inflated, 3-5 mm wide, at apex with thin curved spur. Follicles erect. Flowering in July-September.
Үнэлгээ хийсэн он: 2011
Үнэлгээ хийсэн баг, монголоор: Б. Оюунцэцэг (Монгол Улсын Их Сургууль), У. Бекет (ШУА, Баян-Өлгий аймаг дахь Нийгэм, эдийн засгийн судалгааны төв), Б. Мөнхжаргал (ШУА, Ботаникийн хүрээлэн).
Үнэлгээ хийсэн баг, англиар: B. Oyuntsetseg (National University of Mongolia), U. Beket (Mongolian Academy of Sciences, branch in Bayan-Ulgii province), and B. Munkhjargal (Institute of Botany, MAS).
Үнэлгээ хянасан баг, монголоор: С. Гомбобаатар (Монгол Улсын Их Сургууль), Ц. Цэрэндулам (Хустайн Байгалийн Цогцолборт Газар), Ч. Хосбаяр (ШУА, Ботаникийн хүрээлэн).
Үнэлгээ хянасан баг, англиар: S. Gombobaatar (National University of Mongolia), Ts. Tserendulam (Hustai National Park), and Ch. Khosbayar (Institute of Botany, MAS).
Улаан дансны олон улсын үнэлгээ: Үнэлгээ хийгдээгүй
Улаан дансны бүс нутгийн үнэлгээ: Устаж болзошгүй (УБо) , B1ab(iii,iv)+B2b(iii,iv)
Улаан дансны үнэлгээний үндэслэл, монголоор: Бүс нутгийн популяцийн хэмжээ тодорхойгүй. Гэхдээ тархац нутгийн хэмжээ 5,000 км2–аас бага, эзлэн амьдрах газрын хэмжээ 500 км2 хүрэхгүй. Эдгээр үзүүлэлтээс гадна тохиолдох газрын тоо, дэд популяцийн тоо, бие гүйцсэн бодгалийн тоо байнга буурч байна. Эмийн зориулалтаар түүж ашиглах нь тархалт багасах, популяцийн тоо цөөрөх үндсэн шалтгаан болно.
Улаан дансны үнэлгээний үндэслэл, англиар: The regional population size is unknown. However, the extent of occurrence is less than 5,000 km2 and area of occupancy less than 500 km2. A continuing decline in extent of occurrence and area of occupancy, number of locations and subpopulations, and number of mature individuals were recorded. Due to medicinal use, population number and distribution have been swiftly declining in the region.
Ургах орчин, монголоор: Үетэн-алаг өвст нугад ургана.
Ургах орчин, англиар: In Mongolia this species grows on forb-grass meadows. Habitat Type: 4. Grassland - 4.4. Temperate; 5. Wetlands - 5.2. Seasonal/Intermittent/Irregular Rivers/Streams/ Creeks.
Улаан дансны дэлхийн тархалт, монголоор: Бүгд Найрамдах Хятад Ард Улс; Монгол; Оросын Холбооны Улс.
Улаан дансны дэлхийн тархалт, англиар: China; Mongolia; Russian Federation.
Улаан дансны бүс нутгийн тархалт, монголоор: Хянган, Дорнод Монголын (Сүхбаатар аймгийн Эрдэнэцагаан сумын нутаг Чоно гол) тойрогт тохиолдоно (Грубов 1982, Губанов 1996, Түвшинтогтох 2001, Хүрэлчулуун нар 2007).
Улаан дансны бүс нутгийн тархалт, англиар: This species occurs in Khyangan and Eastern Mongolia (Chono river, Erdenetsagaan sum of Sukhbaatar province) (Grubov 1982, Gubanov 1996, Tuvshintogtokh 2001, Khurelchuluun etal. 2007).
Улаан дансны ховордолын шалтгаан, монголоор: 1. Амьдрах орчны алдагдал ба доройтол (хүний нөлөөгөөр) - 1.1. Хөдөө аж ахуй - 1.1.4. Мал аж ахуй - 1.1.4.1. Нүүдлийн; 3. Нөөц ашиглалт - 3.2. Эмийн зориулалтаар - 3.2.1. Хувийн хэрэгцээ/орон нутгийн худалдаа, 3.2.2. Улс/үндэстний худалдаа; 7. Байгалийн гамшиг - 7.1. Ган гачиг, 7.4. Гал түймэр; 9. Дотоод хүчин зүйлс - 9.1. Хязгаарлагдмал тархалт, 9.2. Нөхөн сэргэлт/үржил/регенераци муу, 9.5. Нягтшил бага, 9.9. Эзэмшил нутаг хязгаарлагдмал; 10. Хүний шууд нөлөө - 10.1. Зугаа цэнгэл/аялал жуулчлал, 10.5. Гал түймэр.
Улаан дансны ховордолын шалтгаан, англиар: 1. Habitat loss and degradation (human induced) - 1.1. Agriculture - 1.1.4. Livestock - 1.1.4.1. Nomadic; 3. Harvesting - 3.2. Medicine - 3.2.1. Subsistence use and local trade, 3.2.2. Sub-national/national trade; 7. Natural disasters - 7.1. Drought, 7.4. Wildfire; 9. Intrinsic Factors - 9.1. Limited dispersal, 9.2. Poor recruitment, reproduction or regeneration, 9.5. Low densities, 9.9. Restricted range; 10. Human disturbance -10.1. Recreation and tourism, 10.5. Fire.
Улаан дансны хамгаалсан байдал, монголоор: Нэн ховор ургамлын жагсаалтад бүртгэгдсэн (Байгалийн ургамлын тухай хууль 1995).
Улаан дансны хамгаалсан байдал, англиар: Listed in the Mongolian Law on Natural Plants (1995) as Very Rare.
Улаан дансны хамгаалах арга хэмжээ, монголоор: 1. Бодлогод чиглэсэн үйл ажиллагаа - 1.1. Менежментийн төлөвлөгөө; 2. Мэдээлэл ба сургалт - 2.2. Мэдлэг; 3. Судалгаа - 3.1. Ангилалзүй, 3.6. Ашиглалт, хэрэглээний түвшин, 3.8. Хамгааллын арга хэмжээ; 4. Амьдрах орчин ба тухайлсан газарт чиглэсэн үйл ажиллагаа - 4.2. Нөхөн сэргээх, 4.5. Олон нийтийн санаачлага; 5. Зүйлд чиглэсэн үйл ажиллагаа - 5.3. Тогтвортой хэрэглээ- 5.3.1. Байгалийн нөөц ашиглалтын менежмент, 5.4. Нөхөн сэргээх үйл ажиллагааны менежмент, 5.7. Шилжүүлэн үржүүлж хамгаалах арга хэмжээ - 5.7.2. Генийн сан.
Улаан дансны хамгаалах арга хэмжээ, англиар: 1. Policy-based actions - 1.1. Management plans; 2. Communication and Education - 2.2. Awareness; 3. Research actions - 3.1. Taxonomy, 3.6 Uses and harvest levels, 3.8. Conservation measures; 4. Habitat and site-based actions - 4.2. Restoration, 4.5. Community-based initiatives; 5. Species-based actions - 5.3. Sustainable use - 5.3.1. Harvest management, 5.4. Recovery management, 5.7. Ex situ conservation actions - 5.7.2. Genome resource bank.
 Буцах
Байгаль орчны мэдээллийн төв.
Цаг уур, орчны шинжилгээний газрын байр, Жуулчны гудамж 5, Улаанбаатар 15160
Ерөнхий болон сорилын биологийн хүрээлэн
13330 Улаанбаатар хот, Баянзүрх дүүрэг, Энхтайваны өргөн чөлөө 54б,